Hưởng ứng 35 năm Việt Nam ứng phó với HIV/AIDS và Ngày Thế giới phòng chống AIDS 01/12.
Trong suốt 35 năm qua, Việt Nam đã không ngừng nỗ lực trong công tác phòng, chống HIV/AIDS, góp phần bảo vệ sức khỏe nhân dân và sự phát triển bền vững của đất nước. Nhân Tháng hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS năm 2025, chúng ta cùng tìm hiểu và thực hiện tốt các nội dung sau:
1. Đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước về phòng, chống HIV/AIDS.
- Đảng và Nhà nước luôn xác định phòng, chống HIV/AIDS là nhiệm vụ cấp bách, lâu dài, có ý nghĩa quan trọng đối với sức khỏe nhân dân và sự phát triển kinh tế – xã hội. Luật Phòng, chống HIV/AIDS, các nghị định, thông tư hướng dẫn đã tạo hành lang pháp lý vững chắc nhằm:
+ Bảo đảm quyền được tiếp cận dịch vụ phòng ngừa, xét nghiệm, chăm sóc và điều trị HIV.
+ Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người nhiễm HIV, chống kỳ thị và phân biệt đối xử.
+ Huy động toàn xã hội tham gia phòng, chống HIV/AIDS.
2. Nguyên nhân, đường lây truyền và biện pháp dự phòng lây nhiễm HIV.
- HIV lây truyền qua 3 con đường
+ Quan hệ tình dục không an toàn (không sử dụng bao cao su hoặc PrEP ( phương pháp điều trị dự phòng trước phơi nhiễm)).
+ Truyền máu hoặc dùng chung bơm kim tiêm với người bị nhiễm bệnh.
+ Từ mẹ sang con trong thai kỳ, lúc sinh hoặc khi cho con bú.
- Các biện pháp dự phòng lây nhiễm HIV:
+ Sử dụng bao cao su đúng cách và kiên trì mỗi khi quan hệ tình dục.
+ Sử dụng PrEP (dự phòng trước phơi nhiễm) cho người có hành vi, nguy cơ cao.
+ Không dùng chung kim tiêm hoặc dụng cụ có nguy cơ tiếp xúc máu.
+ Điều trị ARV cho người nhiễm HIV sớm để đạt tải lượng virus dưới ngưỡng phát hiện (U=U) ( xét nghiệm không phát hiện virus thì sẽ không lây nhiễm cho người khác qua đường tình dục).
+ Phụ nữ mang thai nhiễm HIV cần tham gia dự phòng lây truyền mẹ con theo hướng dẫn của cơ sở y tế.
3. Các phương pháp, dịch vụ xét nghiệm – chăm sóc – hỗ trợ và điều trị HIV
- Dịch vụ xét nghiệm HIV
+ Xét nghiệm HIV tự nguyện tại các cơ sở y tế, phòng tư vấn xét nghiệm.
+ Xét nghiệm nhanh và bí mật, cho kết quả trong 20–30 phút.
+ Triển khai xét nghiệm tự xét nghiệm HIV tại nhà, thuận tiện và riêng tư.
- Chăm sóc, hỗ trợ người nhiễm HIV
+ Tư vấn tâm lý, hỗ trợ hòa nhập cộng đồng. Hỗ trợ dinh dưỡng, luyện tập, nâng cao sức khỏe. Theo dõi sức khỏe định kỳ, Người có nguy cơ cao cần xét nghiệm định kỳ 3–6 tháng/lần. Tiêm chủng phòng bệnh theo chỉ định.
+ Hỗ trợ pháp lý, việc làm và bảo hiểm y tế cho người nhiễm HIV.
+ Điều trị HIV bằng thuốc ARV. Điều trị ARV hoàn toàn miễn phí hoặc được hỗ trợ qua BHYT.
+ Bắt đầu điều trị ngay sau khi chẩn đoán, không phân biệt giai đoạn bệnh. Người điều trị ARV tuân thủ tốt có thể sống khỏe mạnh, tuổi thọ bình thường.
+ Điều trị hiệu quả giúp tải lượng virus dưới ngưỡng phát hiện, không lây truyền HIV qua đường tình dục (U=U).
4. Hậu quả của HIV/AIDS đối với sức khỏe, tính mạng và sự phát triển kinh tế – xã hội.
+ Nếu không được điều trị kịp thời, HIV phá hủy hệ miễn dịch, dẫn đến AIDS – giai đoạn cuối của nhiễm HIV, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh cơ hội và có thể gây tử vong.
+ HIV/AIDS còn ảnh hưởng đến năng suất lao động, kinh tế gia đình, chi phí chăm sóc y tế, và tạo gánh nặng cho xã hội. Vì vậy, dự phòng và phát hiện sớm HIV là cực kỳ quan trọng.
5. Quyền và nghĩa vụ của cá nhân, gia đình và người nhiễm HIV
- Quyền của người nhiễm HIV:
+ Được giữ bí mật thông tin về tình trạng nhiễm HIV.
+ Được khám chữa bệnh, điều trị ARV và hỗ trợ xã hội.
+ Được học tập, lao động, tham gia các hoạt động xã hội bình đẳng như mọi người.
- Nghĩa vụ:
+ Chủ động dự phòng lây truyền cho người khác. Tuân thủ điều trị và hướng dẫn của cơ sở y tế. Hợp tác trong các hoạt động phòng, chống dịch.
6. Trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị vũ trang và cộng đồng trong phòng, chống HIV/AIDS.
+ Phổ biến kiến thức, tổ chức hoạt động truyền thông tại cơ sở.
+ Tạo điều kiện cho người nhiễm HIV được chăm sóc, điều trị, làm việc bình đẳng.
+ Triển khai các biện pháp can thiệp giảm tác hại: Cung cấp bao cao su, bơm kim tiêm sạch.
+ Triển khai PrEP, PEP, Methadone. Chung tay xóa bỏ kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS
THÔNG ĐIỆP GỬI ĐẾN CỘNG ĐỒNG
HIV không dễ lây – nhưng kỳ thị rất dễ lan truyền.
Phòng ngừa tốt – Xét nghiệm sớm – Điều trị ARV đầy đủ.
U = U ( Không phát hiện = Không lây truyền)
Chung tay vì một Việt Nam không còn kỳ thị HIV/AIDS.